Sağlık Bilgi Kaynağı

Aort Kapak Darlığı veya Aort Darlığı Nedir?

0 207

Kalbin aort kapağı daraldığında aort kapak darlığı ya da aort darlığı ortaya çıkar. Kapağın tamamen açılabilmesini önleyen bu daralma, kalpten ana artere (aort) ve vücudun geri kalanına kan akışı olmasını azaltan ya da engelleyen bir durumdur.

Aort kapaktan kan akışı azaldığında ya da engellendiğinde kalp vücuda kan pompalayabilmek için daha fazla çalışmak zorunda kalır. Bu fazladan çalışmadan dolayı pompalayabileceği kan miktarını sınırlar. Sınırlama durumu da farklı semptomlara neden olabilir ve kalp kasını zayıflatabilir.

Uygulanacak olan tedavi kişinin durumunun ciddiyetine bağlıdır. Kapağın onarılması ya da değiştirilmesi için ameliyata ihtiyaç duyulabilir. Eğer aort kapak darlığı tedavi edilmezse oldukça ciddi kalp sorunlarına yol açabilir.

Aort Kapak Darlığı veya Aort Darlığı Belirtileri

Aort kapak darlığı ya da aort darlığı hafif şekilde olabildiği gibi şiddetli şekilde de seyredebilir. Genellikle kapak darlığı şiddetli olursa belirti ve bulgular da o zaman ortaya çıkarlar. Öyle ki pek çok kişi aort kapak darlığı olmasına rağmen uzun yıllar boyunca semptom göstermeyebilir. Aort kapak darlığı belirti ve semptomları şunlardır:

  • Steteskopla duyulan anormal kalp sesi (kalp üfürümü)
  • Göğüs ağrısı (angina) ya da aktiviteyle gerginlik
  • Baygınlık, baş dönmesi veya aktiviteyle bayılma
  • Özellikle aktif olunan zamanlarda nefes darlığı
  • Özellikle artan aktivite dönemlerinde yorgunluk
  • Hızlı kalp çarpıntısı
  • Yeterince yemek yememek (esas olarak aort kapak darlığı olan çocuklarda)
  • Yeterince kilo almamak

Aort kapak darlığı kalbi zayıflatıcı etkilere sahiptir. Bu durum kalp yetmezliğine neden olabilir. Kalp yetmezliği belirti ve semptomları yorgunluk, nefes darlığı, şişmiş ayaklar ve ayak bilekleridir.

Eğer kişiler kalp çarpıntısı hissediyorlarsa bir kardiyolog ziyaretinde bulunabilirler. Bunun yanı sıra aort kapak darlığını gösteren herhangi bir semptom gözlemlerlerse doktorlarına danışmalıdırlar.

Aort Kapak Darlığı veya Aort Darlığı Kimlerde Görülür ?  

  • Yaşlılık
  • Bisüspit aort kapağı gibi doğuştan gelen bazı kalp rahatsızlıkları (konjenital kalp hastalığı)
  • Kalbi etkileyebilecek geçmiş enfeksiyon öyküleri
  • Diyabet, yüksek kolesterol, yüksek tansiyon benzeri kardiyovasküler risk faktörlerine sahip olmak
  • Kronik böbrek hastalığı
  • Geçmişte göğse uygulanan radyasyon tedavisi öyküsü

Aort Kapak Darlığı veya Aort Darlığı Komplikasyonları (h2

Aort kapak darlığının veya aort darlığının neden olduğu komplikasyonlar şunlardır:

  • Kalp yetmezliği
  • İnme
  • Kan pıhtıları
  • Kanama
  • Kalp ritmi anormallikleri (aritmiler)
  • Endokardit gibi kalbi etkileyen enfeksiyonlar
  • Ölüm

Aort Darlığı Sorunlarını  Önlemek İçin Tedbirler

Aort Kapak Darlığı Belirtileri Nelerdir
Aort Kapak Darlığı Belirtileri

Aort kapak darlığını önlemede faydalı olabilecek yöntemler şunlardır:

  • Romatizmal Ateşi Önlemek İçin Adımlar Atmak

Kişiler boğaz ağrısı yaşadıklarında doktora görünmelidirler. Öyle ki tedavisi yapılmayan boğaz strepi romatizmal ateşe dönüşebilir. Boğaz strepinin tedavisi çoğunlukla antibiyotiklerle kolay şekilde yapılabilir. Çocuklarda ve genç yetişkinlerde romatizmal ateş görülme sıklığı daha fazladır.

  • Koroner Arter Hastalığı İçin Risk Faktörleri

Bu faktörler yüksek tansiyon, obezite ve yüksek kolesterol seviyeleridir. Aort kapak darlığıyla ilişkili olabilirler. O nedenle aort kapak darlığı olan kişiler kilolarını, tansiyonlarını ve kolesterol seviyelerini kontrol altında tutmalıdırlar.

  • Diş ve Diş Etlerinin Bakımı

Enfekte diş etleriyle (diş eti iltihabı) enfekte kalp dokusu (Endokardit) arasında bağlantı olabilir. Enfeksiyon, kalp dokusunun iltihaplanmasına neden olabilir ve bu durumda arterler daralabilir. Aort kapak darlığı şiddetlenir.

Kişiler aort kapak darlığı veya aort darlığı ile ilgili durumlarını öğrendikten sonra doktorlarının tavsiyelerine uymalıdırlar. Doktorlar kalbin aşırı çalışmasını önleyebilmek için yorucu aktiviteleri sınırlandırma yoluna gidebilirler.

Aort Kapak Darlığı Tedavisi

Aort kapak darlığı veya aort darlığı tedavisi pek çok koşula bağlıdır. Durumun ciddiyetine, kişilerde belirti ve semptomların olup olmadığına, durumun daha kötüye gidip gitmediğine göre uygulanacak olan tedavi değişebilir. İlgili Link: Aort Yırtılması Nedir?

Kişilerdeki semptomlar hafif şekilde seyrediyorsa ya da hiç semptom yoksa o zaman doktor tarafından düzenli bir randevu takibi oluşturulabilir. Bunun yanı sıra sağlıklı yaşam tarzı değişiklikleri önerilebilir. Semptomların tedavi edilebilmeleri ve komplikasyon riskinin azaltılması için ilaç tedavisi uygulanabilir.

Sorunlu olan aort kapağının onarılması ya da değiştirilmesi gerekebilir. Bu durumda ameliyat önerilebilir. Bazı durumlarda doktorlar kişilerde semptom olmasa bile ameliyat önerebilirler. Ayrıca kişi başka bir kalp ameliyatı geçiriyorsa bu kişinin aynı zamanda aort kapak ameliyatı da yapılabilir.

Aort kapağın onarılması ya da değiştirilmesi için yapılan ameliyat çoğunlukla göğüste bir kesik (insizyon) yoluyla yapılır. Kişiler için düşünülen daha az invaziv yaklaşımlar olabilir. Böyle durumlarda doktorlar kişilerin aday olup olamayacaklarını belirlemek adına bazı değerlendirmeler yaparlar.

Aort kapak darlığı varsa kişiler bu alanda uzman olan bir ekiple beraber ilerler. Kalp kapak hastalığının tedavisinde eğitimli ve deneyimli bir kardiyolog ekibi diğer doktorlar ve tıbbi personelle bir tıp merkezinde değerlendirme yaparlar. Kişilerin tedavisinde de aynı şekilde değerlendirme yapılır. Bu ekip, kişilerin durumuna en uygun olan tedavinin belirlenmesinde çalışma gösterirler.

Aort Kapak Darlığı Tedavi
Aort Kapak Darlığı Tedavisi

Kişiler için uygun seçeneklerden biri ameliyat olabilir. Ameliyat türleri şunlardır:

Aort Kapak Onarımı Nasıl Yapılır ?

Aort kapak darlığı tedavisinde genelde onarma yapılmaz. Çoğunlukla aort kapak replasmanı (değişimi) gerekir. Aort kapakçığının onarılmasında cerrahlar kaynaşmış olan kapakçıkları ayırabilirler.

Balon Valvüloplasti 

Daralmış açıklığı olan bir kapakçığın (aort kapak stenozu) onarılabilmesi için uzun ve ince bir tüpün (kateter) kullanıldığı prosedür uygulanabilir. Bu prosedür balon valvüloplasti olarak bilinir. Ucunda bir balonun yer aldığı kateter koldan ya da kasıktan bir artere sokulur ve oradan da aort kapağına yönlendirilir. Sonrasında açıklık olan daralmış kapakçığın açıklığının genişletilmesi için balon şişirilir. En son balon söndürülür ve kateterle beraber çıkarılır.

Prosedür bebeklerdeki ve çocuklardaki aort kapak darlığının tedavi edilmesinde uygulanabilir. Ancak yetişkinlerde tekrar daralma eğilimi vardır. Bu sebeple daha çok ameliyat için çok hasta olan ya da kapak değişimi bekleyen yetişkinlerde uygulanır. Çünkü tipik olarak daralmış kapakçığın tedavisinde ek prosedürlere ihtiyaç duyulur.

Aort Kapağının Değiştirilmesi 

Aort kapak darlığının tedavisinde daha çok aort kapak replasmanı gereklidir. Bu prosedürde cerrah hasarlı olan kapakçığı çıkarır. Çıkarılan hasarlı kapakçığın yerine başka bir kapakçık konulur. Bu kapakçık mekanik bir kapakçık olabilir. Mekanik kapakçık dışında inek, domuz ya da insan kalp dokusundan (biyolojik doku kapakçığı) yapılmış bir kapakçık da kullanılabilir.

Biyolojik doku kapakçıklarının zaman içerisinde dejenere olma durumu vardır ve sonunda değiştirilmeleri gerekebilir. Mekanik kapakçık takılan kişilerse kan pıhtılarını önleyebilmek için yaşamları boyunca kan inceltici ilaçlar kullanmak durumundadırlar. Doktorlar kişilere her kapakçık türüyle ilgili yararları ve riskleri anlatırlar. Kişiye hangi kapakçık türünün en uygun olabileceğiyle ilgili değerlendirmeler yaparlar.

Daralmış aort kapağının değiştirilmesi için daha az invaziv bir prosedür uygulanabilir. Bu prosedür transkateter aort kapak replasmanı (TAVR) olarak bilinir. Bu uygulama daha çok cerrahi aort kapak replasmanında orta ya da yüksek komplikasyon riski olması muhtemel olan kişiler için bir seçenek olarak sunulur.

TAVR prosedüründe bacaktan ya da göğüsten bir kateter yerleştirilerek kalbe yönlendirilir. Katetere yedek bir kapakçık yerleştirilir ve bu yedek kapakçığın kalbe yönlendirilmesi yapılır. Balon kapakçığı genişletebilir. Bazı kapakçıklar kendi kendine de genişleyebilirler. Kapakçığın implante edilmesiyle kateter kan damarından çıkarılır.

Yedek kapakçık yerleştirmek için kateter prosedürü olarak bilinen uygulama, artık düzgün çalışmayan biyolojik doku kapakçığı için de kullanılabilir.  Aort kapaklarının onarılması ya da değiştirilmesi için uygulanabilecek olan diğer kateter prosedürleri halen araştırılmaktadır.

Aort Kapak Darlığı Sorunu Olanlar Bunlara Dikkat Etmeli

Kişiler doktorlarıyla her zaman düzenli takip randevuları iletişiminde olmalıdırlar. Ayrıca doktor tarafından verilen tüm ilaçlar reçete edildikleri şekilleriyle kullanılmalıdırlar.

Doktorlar kalp sağlığı için fayda sağlayacak yaşam tarzı değişiklikleri önerebilirler. Bu öneriler şunlardır:

  • Kalp sağlığına uygun bir diyet

Doymuş ve trans yağdan, fazla tuz ve şekerden kaçınmak gerekir. Kişiler çeşitli sebze ve meyveleri, az yağlı ya da yağsız süt ürünlerini, kümes hayvanlarını, balık ve kepekli tahılları tüketmelidirler. Doktorlar kişiye en uygun olabilecek diyeti belirleyeceklerdir.

  • Sağlıklı bir kilo

Sağlıklı bir kilo hedeflenmelidir. Eğer aşırı kilo ya da obezlik durumu varsa muhtemelen kişiye kilo vermesi önerilecektir.

  • Düzenli fiziksel aktivite

Kişiler günlük yürüyüş rutinleri oluşturmalıdırlar. Bu rutinlere tempolu yürüyüşler gibi fiziksel aktiviteler eklemelidirler. Eklenen aktivite yaklaşık otuz dakika süreli olabilir. En net süre ve fiziksel aktivite doktor tarafından önerilecektir.

  • Stresle başa çıkabilmek

Stresin yönetilebilmesini sağlayan farklı yollar keşfedilebilir. Rahatlama aktiviteleri, meditasyon, fiziksel aktivite, aile ve arkadaşlarla zaman geçirme gibi yollar stres yönetiminde fayda sağlarlar.

  • Tütün kullanmaktan kaçınmak

Kişiler sigara içiyorlarsa bırakmalıdırlar. Sigarayı bırakmada fayda sağlanabilecek kaynaklar hakkında doktorla konuşulabilir. Ayrıca destek gruplarına katılarak sigara bırakmada ilerleme sağlanabilir. İlgili Link: Kalp Yetmezliği Nedir

Aort kapak darlığı olan kadınlar hamile kalmadan evvel doktorlarıyla konuşmalıdırlar. Bu sayede güvenle alınabilecek ilaçlar belirlenebilir. Ayrıca hamilelikten önce kapak durumunun tedavi edilmesi için bir uygulama yapılıp yapılmayacağına da karar verilir.

Doktorlar çoğunlukla hamilelikte yakından izleme önerirler. Bazı kadınlarda ciddi kapak darlığı olabilir. Böyle durumlarda komplikasyon riskinin önlenebilmesi için hamilelikten kaçınmaları önerilebilir.

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.